آسماری

آسماری بر گله گل گیر هواره                  گرگ پیر کا عبدا... مروت نداره

در اشعار فولکولوریک بختیاری که سینه به سینه به ما رسیده ،همواره، از گل گیر- که در دامنه های آسماری قرار دارد- به عنوان روستایی هموار و پر گل، سبز و خرم یاد شده است.

گل گیر تا حدود 50 سال پیش، سرزمینی حاصلخیز و بسیار خوش آب و هوا به شمار می رفت،آب شیرین و گوارایی داشت و کشت برنج ،گندم و جو بصورت آبی و دیم در آن مرسوم بود، باغ های بسیاری در این روستا وجود داشت، و میوه هایی مانند انجیر و مرکبات از باغات آنجا بدست می آمد و به شهرهای اطراف و بویژه مسجدسلیمان صادر میگردید.به مرور زمان در خشکسالی و هجوم ملخ باغ های گل گیر بطور کامل نابود گردیدو روستایی که کانون گردشگری و تفریح مردم خوزستان و بویژه مسجدسلیمان بود، گویی به بلای آسمانی گرفتار شد.

آب ها و رودها خشک گردید و بسیاری از اهالی سخت کوش،به دنبال کار و زندگی جدید راهی شهرهای اهواز و مسجدسلیمان گردیدند. جاذبه های صنعت نفت و زندگی مرفه شهری و مهمانان تازه وارد انگلیسی بسیاری از خانواده ها را به شهرها کشاند واین امر روستای گل گیر را بیش از پیش از رونق و توسعه باز داشت.اکنون یاد و خاطره ی باغ های گل گیر اندوه و درد را بر جبین مردان و زنانی که آن روزگار را مشاهده کردند، می نشاند، هنوز هم جوانان قدیم و "کهنسال غریب" معاصر ،با وجد و شور و حرارت از خاطرات و ماجراجویی های خود هنگام حضور مخفیانه در باغ ها و در جنگ و گریز با باغبانان که اغلب از اقوام و خویشان نزدیک بودند سخن می گویند.اینک خاطره ی باغ ها و آب و هوای خوب و خوش گل گیر به افسانه تبدیل گشته است.با احداث کارخانه سیمان در گل گیر شرایط آب و هوایی منطقه به وخامت گراییده و فاجعه ی زیست محیطی در حال شکل گرفتن است.

مردم گل گیر از احداث کارخانه سیمان در سرزمین خود استقبال کردند، به لحاظ بیکاری جوانان منطقه ، و کم رونق گردیدن کشاورزی ،احداث کارخانه ی سیمان نوید اشتغال و پویایی اقتصادی در منطقه را می داد، اما سهم جوانان گل گیر از اشتغال در کارخانه بسیار اندک و ناچیز است .

مردم گل گیر شاهد هستند که انتظاراتشان برای اشتغال جوانان بیکار تامین نگردید. و زمین های مرغوب کشاورزی نیز از دست رفته است و اینک خطرات زیست محیطی در اثر فوران مواد سنگین کارخانه زندگی خود و کودکانشان را تهدید می کند. ذرات معلق موادی مانند آهن،سیلیسو آهک در اثر عدم فیلتراسیون صحیح مطابق با استاندارد های زیست محیطی بین المللی ، در سطح و طیف گسترده ای از طریق دود کش های کارخانه پخش و متصاعد می شود و شرایط را برای زندگی روزمره ی اهالی سخت کرده است .

 آمار دقیقی از میزان تلفات و یا بیماری های ناشی از آلودگی ذرات معلق (kss ) در سطح منطقه منتشر نشده است،اما تحقیقات علمی نشان می دهد که این آلاینده ها خطر بروز بیماری هایی مانند آسم و آلرژی را فراهم می کنند، کودکان بیشتر از بزرگسالان در خطر ابتلاء به اینگونه بیماریها هستند، سوء تغذیه نیز مصونیت در قبال آلاینده ها را کاهش می دهد.گذشته از تهدیداتی که  آلاینده ها و ذرات معلق برای زندگی انسانها بوجود آورده اند، پوشش گیاهی منطقه و درختان قله آسماری نیز در خاطر نابودی قرار گرفته اند و به گفته بسیاری از اهالی سطح درختان آسماری که از اینگونه های کلخونگ ، بلوط ، و انجیر کوهی هستند،پوشیده از گرد و غبار ناشی از مواد کارخانه گردیده است. ( این درختان در تعدیل و تلطیف دمای هوا و رفع آلودگی بسیار موثر هستند. )مراتع منطقه نیز در معرض خطر هستند، و به لحاظ چرای دام از این مراتع آلوده ،امکان تلفات دامی و تحمیل خسارات بر دامداران وجود دارد.تراژدی زیست محیطی در حال شکل گرفتن است ، و گل گیر زیبا و آباد که روزگاری سوگلی روستاهای مسجدسلیمان بود اکنون به آلوده ترین روستای منطقه تبدیل گشته است.

شایسته است مسئولین محیط زیست استان و سایر دست اندرکاران تمهیداتی برای کاهش آلودگی منطقه توسط کارخانه سیمان به عمل آورند.بهشت خوزستان می رود تا به تلی از خاک ناشی از آلاینده های کارخانه سیمان کارون تبدیل شود.

مسئولان کارخانه نیز می بایست آگاه باشند شرعأ و اخلاقأ  در قبال کلیه مشکلاتی که برای مردم در اثر نشت مواد سنگین حادث میشود مسئولیت دارند. صرف بخشی از در آمد های کلان برای تجهیز کارخانه به سیستم فیلتراسیون استاندارد موجب باز یافت مواد در چرخه ی تولید کارخانه و کاهش هزینه ها و افزایش در آمد می گردد.

 اکنون سئوال این است ؛ مسئولیت جان مردم گل گیر در قبال این آلایند ها به عهده ی کیست ؟!

آسمــــــــــــــاری

علیرضا گلگیری