طرح پژوهشي :
بررسي حضور اروپايي ها در سرزمين هاي بختياري نشين
مجري طرح :
غفار پور بختيار عضو تمام وقت هيئت علمي واحد
ادوارد استاك
« ادوارد ا ستاك» 1 يكي از صاحب منصبان حكومت هند بريتانيا بود كه در ژانويه ي
1881 م / صفر 1298 هـ . ق وارد بندر عباس گرديد2
وي پس از عبور از شهر هاي بوشهر، شيراز فيروز آباد، كرمان، يزد و ا صفهان وارد سرزمين
چهار محال بختياري گرديد .
استاك در اصفهان با حسينقلي خان ، ايلخاني بختياري كه توسط شاهزاده ظل السلطان حاكم
اصفهان احضار گرديده بود ديدار نمود 0
شگفت اينكه ايلخاني در احضار سال بعد به قتل رسيد. وي ايلخاني را شخصي قوي هيكل ،
ساده و بي تكلف ، مطلع از اوضاع اروپا و دوستدار انگليس توصيف مي نمايد.
3
اين صاحب منصب انگليسي پس از ملاقات با ايلخاني با موافقت و اجازه ي او روانه سرزمين
چهار محا ل بختياري گرديد و از مناطق و بخش هايي چون قهفرخ ، گهرو،چغاخور و .... ديدن نمود. 4
او ملاقاتهايي با خوانين بختياري از جمله امامقلي خان برادر ايلخاني 5 و پسران ايلخاني به
عمل آورده و به تشريح اين ديدارها پرداخته است .
استاك پس از عبور از سرزمين بختياري خود را به تهران رسانده و در پانزدهم آگوست
1881م همان سال از طريق آستارا و خاك روسيه رهسپار انگليس گرديد 6
وي خاطرات خود را از اين مسافرت را در دو جلد تحت عنوان « شش ماه در ايران » 7 به
رشته ي تحرير در آورده و در سال 1882 م در قطع وزيري در لندن منتشر سا خت . 8
پي نوشت ها
1- DEARD STAk
2-لايارد . سراوستن هنري ، استاك ، مادام بيشوب ،لينچ ، ويلسون ، سيري در قلمرو بختياري و عشاير بومي خوزستان ، ترجمه و حواشي از مهراب اميري. تهران ، انتشارات فرهنگسرا ، چاپ اول ، 1371 ، ص .3
3- هما ن ، ص 200
4-همان ، صص 207- 200
5- امامقلي خان برادر حسينقلي خان ايلخاني در آن هنگام ايل بيگي بختياري بود . وي پس از قتل برادرش، ايلخاني بختياري گرديد و براي متمايز نمودن از برادر مقتولش او را حاجي ايلخاني مي ناميدند
6-همان ، ص 199
.7-8SIX MONTH IN PERSIaاین نوشته توسط مهراب اميري ترجمه و در كتاب « سيري در قلمرو بختياري و عشاير بومي خوزستان » چاپ گرديد .
